Ölü İnternet TeorisihipergerçeklikBaudrillardyapay zeka içerikbotlarsimülasyonMatrixhakikatsosyal medyadijital kültür
Ölü İnternet Teorisi, internette gördüğümüz içeriklerin giderek makineler ve botlar tarafından üretildiğini söylüyor. Baudrillard’ın hipergerçeklik kavramıyla birleşince soru büyüyor: Gerçeğin simülasyonu, gerçeğin yerini aldığında ortak hakikat zemini nasıl korunacak?
Sık Sorulan Sorular
Ölü internet teorisi nedir?
+
İnternet içeriğinin büyük bölümünün insanlar değil botlar ve yapay zekâ tarafından üretildiği, insan etkileşiminin giderek azaldığı iddiası.
Hipergerçeklik ne demek?
+
Baudrillard'ın kavramı: gerçeğin değil simülasyonunun daha gerçek kabul edilmesi; pazarlanmış imgenin, deneyimlenen gerçekliğin yerine geçmesi.
Bu neden endişe verici?
+
Ortak hakikat zemini kaybolunca iletişim, siyaset ve toplumsal uzlaşı zorlaşır; kendi kendini üreten bir simülasyon, manipülasyona alabildiğine açık bir alan yaratır.
TranskriptAçKapat
Son günlerde ölü internet teorisi gerçekleşiyor şeklinde bazı postlar dolaşıyor. Teori kabaca internette gördüğümüz içeriklerin aslında robotlar ve yapay zekalar tarafından üretildiğini söylüyor. Güncel rakamlarda her iki içerikten birinin makineler tarafından üretildiğini gösteriyor. Eee yani şimdi bir kavramla konuyu desteklemek istiyorum. Diye bir adam var ve hiper gerçeklik diye bir şeyden bahsediyor. Bir burger reklamındaki o kusursuz hamburgeri düşünün. Kendimiz yemeğe gitsek öyle bir hamburgerin gerçekte var olmadığını görürüz. Ama zihnimizde onun bize Pazarlanmış hali bizim için gerçek ürün haline gelmiştir. İşte hiper gerçeklik, gerçeğin değil, onun simülasyonunun daha gerçekmiş gibi kabul edilmesidir. Tamam, simülasyonu gerçek kabul edelim. Ne olacak ki? Eğer simülasyon bizim gerçeğimiz olursa hakikatin önemi kaybolur. Algılarımız yönlendirilebilir olur. Ne görüyorsak, ne deneyimliyorsak o bizim için gerçek haline gelir. Ama bu başkalarının tasarladığı bir gerçeklik olur. Toplumsal ortak zemin silikleşir. Gerçek nedir sorusuna herkes farklı cevaplar verir. Bu da iletişimde siyasette hatta kişisel ortak hakikatin kaybolmasına yol açar. Kısacası simülasyonun gerçekleşmesi bizi özgürleştiriyor gibi görünür ama aynı anda manipülasyona da çok açık hale getirir. Türkiye'de her gün yakınlığımız toplumsal, ekonomik, siyasi, bir sürü sorunun nedeni ortak zeminin silikleşmesi ve hakikatten uzaklaşmak değil midir? Şimdi öyle internet teorisi de bu göstergelerin çoğunu mu zaten insanlarca değil, makinelerce üretildiğini söylüyor ya. Demek ki her gün saatlerimizi geçirdiğimiz internet aslında kendi kendini üreten bir simülasyona dönüşüyor. İnsan faktörü aradan çıkıyor ama biz hala Orada bir gerçek dünya var sanıyoruz. Hoş geldin Matrix. O yüzden her hafta yenisi çıkan artık tüm bildiklerinizi unutun. Şu yapay zeka öyle bir video üretiyor ki içeriklerini ne kadar çok görüyorsak, gelecek için de bence o kadar çok endişelenmemiz gerekiyor.