Bedava Etkisi: Sıfır Fiyat Mantığımızı Nasıl Bozar?

Hepimiz kendimizi çok mantıklı, çok rasyonel zannediyoruz değil mi? Markette, alışverişte, kararlarımızı hesap kitapla alıyoruz sanıyoruz. Pek öyle olmayabiliriz arkadaşlar. Size meşhur bir çikolata direğinden bahsedeyim. Bir masada dünyanın en kaliteli çikolatalarından Lint var. Fiyatı on beş santim. Diğer yanda da sıradan bir başka çikolata var. Fiyatı da bir cent. İnsanlara soruyorlar. Yüzde yetmiş üçü aradaki kalite farkına değer deyip on beş sent verip kaliteli olanı seçiyor. Gayet mantıklı. Sonra deneyi değiştiriyorlar. Fiyatlar birer cent düşüyor. Kaliteli çiko on dört Cent oluyor. Sıradan çikolata ise bedava. Matematiksel olarak aradaki fark hala aynı. Hala cebinizden çıkacak olan on dört santim. Mantığın değişmemesi lazım değil mi? Hani kaliteye değerdi çünkü. Ama tahmin edebileceğimiz gibi. Ne oluyor? İnsanların yüzde altmış dokuzu bir anda dönüp o sıradan çikolatayı seçiyor. Çünkü bedava. Sıfır TL bir fiyat değil çünkü. Sıfır bir duygu. Bir heyecan. Bir durum. İnsan beyni bedavayı gördüğü anda risk algısını kapatıyor. Kaybedecek bir şeyim yok diyor ve bir sent alacağı o kaliteyi elinin tersiyle itebilir X fiyata kargonun bedava olması, joker indirimleri, flaş indirimleri, sepetini şu kadara tamamlarsan şu bedava kampanyalarının çalışma mantıkları da birazcık bu. Fiyat denilen şey matematikseldir evet ama satın alma kararları psikolojiktir. Bedava bu kadar önemli işte arkadaşlar. Saçma bir bitiriş oldu ama önemli. Kesmeyeceğim burayı da.