Taze Başlangıç Etkisi ve Yeni Yıl Kararları

1:20
taze başlangıç etkisiyeni yıl kararlarımotivasyonQuitter’s Dayspor salonualışkanlıkdavranış bilimiumut pazarlamasıhedef belirleme

Diyetler neden pazartesi başlar, sigara neden paketin ortasında değil bitince bırakılır? Çünkü insan zihni bir milat ister. Taze başlangıç etkisi bize umut satar; spor salonları, ajandalar ve yeni yıl hedefleri de bu umudun etrafında büyür. Ama asıl mesele motivasyonu sürdürebilmek.

Soru

Yeni yıl kararları neden çabuk bozulur?

Kısa cevap

Çünkü satın aldığımız şey spor üyeliği değil, "bu sefer her şey farklı olacak" umudu. Zihin bir milat ister, diyete pazartesi başlanır, sigara paket bitince bırakılır; 31 Aralık ile 1 Ocak arasında fiziksel fark yokken zihin için orası bir sınır kapısıdır. Rakamlar da net: yıllık spor salonu üyeliklerinin yüzde 12'si sadece ocakta satılıyor, ama büyük heves istatistiksel olarak yaklaşık 19 gün sürüyor; ocağın ikinci haftası "pes etme günü" olarak anılıyor.

Sık Sorulan Sorular

Taze başlangıç etkisi nedir?

Yeni yıl, yeni ay, doğum günü gibi zamansal miladların motivasyonu artırması; zihin bu kırılma noktalarını "yeni ben" için başlangıç sayar.

Neden hep pazartesi başlarız?

Zihin zamanı düz akan bir nehir gibi algılamaz, kırılma noktasına ihtiyaç duyar; pazartesi haftanın miladıdır, ayın biri ayın miladı.

"Pes etme günü" nedir?

Fitness verilerine göre yeni yıl kararlarının kitlesel olarak bırakıldığı ocak ayının ikinci haftası; ortalama heves yaklaşık 19 gün sürüyor.
TranskriptAç
Diyete neden şimdi değil de hep pazartesi günü başlıyorsunuz. Biliyor musunuz? Ya da sigarayı neden paketin ortasında değil de paketi bitirdikten sonra bırakmaya karar veriyorsunuz. Çünkü insan zihni zamanı dümdüz akan bir nehir gibi algılayabilir. Bizim bir milada, bir kırılma noktasına ihtiyacımız var. Fiziksel olarak otuz bir Aralık sabahıyla bir Ocak sabahı arasında hiçbir fark yok. Ama zihnimiz için orası bir sınır kapısı. Spor endüstrisinin en büyük otoritesi verilerine göre yıllık spor salonu üyeliklerinin yüzde on ikisi sadece ocak ayında satılıyor. Herkes o yeni bir ben olma umuduyla duruyor. Ama acı gerçek şu. Bir fitness uygulaması olan verilerine göre de ocak ayının ikinci haftası dünyada yani pes etme günü olarak da geçiyor. Çünkü o büyük heves, istatistiksel olarak sadece on dokuz gün sürüyor. Yani aslında biz yeni bir yıla girerken salon üyelikleri, ajandalar, termoslardan ziyade bu sefer başlıyorum. Bu sefer her şey farklı olacak. Umudunu satın alıyoruz. Ve bence satın aldığımız en değerli şey de bu umut. Benim için bu yıl tam da bu umudun karşılık bulduğu çok verimli bir yıl oldu. Burada içerikle, binlerce kişiye, milyonlarca kez ulaştı. Içerikler ürettim ve birlikte büyüdük. Beni dinlediğiniz bu dijital sahnede bana eşlik ettiğiniz ve destek olduğunuz için teşekkür ederim. Umarım yeni yıl pes etme günlerinin değil, o ilk günkü başlama heyecanının kazandığı bir yıl olur. Katlanarak büyümek ve umut dolu günlere ulaşmak dileğiyle. Mutlu yıllar.

Diğer videolar

Hepsini gör
10.000 adım kuralının Manpo-kei pedometreleri ve pazarlama etkisiyle nasıl popülerleştiğini anlatan video.1:09
10.000 adım

10.000 Adım Kuralı Sağlık Değil Pazarlamaydı

Günde 10.000 adım hedefi, düşündüğünüz kadar bilimsel bir eşik olmayabilir. Bu kuralın popülerleşmesinde Japonya’daki Manpo-kei adıyla pazarlanan pedometrelerin büyük rolü vardı. Sağlık alışkanlıkları bile bazen güçlü bir isim ve yuvarlak bir sayı etrafında büyür.

Kargo hızlandırma butonu, yükleme çubuğu ve labour illusion kavramı üzerinden kullanıcı deneyimini anlatan video.1:41
labour illusion

Yükleme Çubuğu Bize Gerçekten Çalışıldığını mı Gösteriyor?

“Kargoyu hızlandır” ya da “en iyi uçuşlar aranıyor” ekranlarında bazen sistemin ne yaptığından çok, size çalışıyormuş gibi görünmesi önemlidir. Labour illusion, emeğin görünür olmasının değeri artırdığını söyler. Beklemek, doğru sahnelendiğinde güven hissi yaratabilir.

Trafikte, işte ve sosyal medyada öfkenin neden yanlış kişilere yöneldiğini yatay şiddet üzerinden anlatan video.1:40
yatay şiddet

Yatay Şiddet: Öfkeyi Neden Yanlış Kişiye Yöneltiriz?

Trafikte, işte ve sosyal medyada patlayan öfkenin arkasındaki yatay şiddet mekanizmasını anlatan video. Müdürüne kızıp evde bağıran çalışan ve Twitter'da tanımadığına küfreden kullanıcı örnekleriyle öfkenin neden asıl kaynağa değil en yakındakine yöneldiğini gösteriyor. Yale, Cornell, UC Berkeley ve PNAS araştırmalarına dayanıyor.

Hukuktaki hayatın olağan akışı kavramı ile tüketici davranışındaki irrasyonel kararları karşılaştıran video.1:05
hayatın olağan akışı

Hayatın Olağan Akışı Pazarlamada Neden Çalışmaz?

Hukuk sistemi insan davranışını “hayatın olağan akışı” içinde rasyonel kabul eder. Ama tüketim, pazarlama ve karar verme tarafında insan çoğu zaman bu akışa uymaz. Bu video, hukuktaki varsayımla tüketici psikolojisinin irrasyonel gerçekliği arasındaki farkı anlatıyor.

WhatsApp boykotu, Telegram ve BiP göçü üzerinden ağ etkisi ve yol bağımlılığını anlatan video.1:48
ağ etkisi

WhatsApp Boykotu Neden Başarısız Oldu?

WhatsApp boykotu, Telegram ve BiP'e geçiş denemeleri üzerinden ağ etkisini ve yol bağımlılığını anlatan video. Türkiye'nin WhatsApp'ı, ABD'nin iMessage'ı tercih etmesinin nedeni alışkanlıkların gücü: F klavye, metrik sistem ve soldan trafik örnekleriyle.

Phoebus Karteli ve planlı eskitme üzerinden eski eşyaların neden daha dayanıklı göründüğünü anlatan video.1:17
Phoebus Karteli

Eski Eşyalar Neden Daha Uzun Dayanıyordu?

“Nerede o eski eşyalar?” sorusunun arkasında nostaljiden fazlası var. Phoebus Karteli hikâyesi, ampul ömrünün nasıl standartlaştırıldığını ve planlı eskitme fikrinin tüketim ekonomisinde nasıl yer tuttuğunu gösteriyor. Ürün dayanıklılığı bazen mühendislikten çok iş modeli meselesidir.

Lynton Crosby’nin ölü kedi stratejisi üzerinden gündem değiştirme, dikkat dağıtma ve politik iletişimi anlatan video.1:17
ölü kedi stratejisi

Ölü Kedi Stratejisi: Gündem Nasıl Dağıtılır?

Lynton Crosby’ye atfedilen ölü kedi stratejisi basit bir fikir söyler: Kaybettiğin tartışmadan kaçmak istiyorsan masaya herkesin konuşacağı kadar şok edici bir şey at. Bu video, gündem manipülasyonu, dikkat ekonomisi ve konuşulması istenmeyen konular üzerine.

Megane 1’in Serdar Ortaç’a benzetilmesi üzerinden pareidolia ve insan beyninin yüz algısını anlatan video.1:32
Megane 1

Megane 1 Neden Serdar Ortaç’a Benziyor?

İnternetin sevdiği bu benzetmenin arkasında basit bir geyikten fazlası var: pareidolia. Beynimiz yüz görmeye ve tanıdık kalıplar yakalamaya programlı. Megane 1–Serdar Ortaç benzerliği de otomobil tasarımı, yüz algısı ve kültürel mizahın birleştiği eğlenceli bir örnek.