Elektrikli Araçta Kategori Tuzağı

Mercedes ve Porsche lüks kategoride elektrikli araçlarını neden satamıyor? Bir örnekle açıklayalım. Hayatımızda şu an kağıt havlu diye bir ürün var. Ama 1970'lerde Selpak bunu Türkiye'de üretmeden önce böyle bir ürün yoktu. Evet biz kağıdı biliyorduk, havluyu biliyorduk ama kağıt havluyu bilmiyorduk. İnsan zihninde ürünler ya da markalar kategorik olarak ayrılır. Kola, siyahtır. Bu yüzden sarı kola demeye ihtiyaç duyulur. Sarı kola ise Fanta'dır, Yedigün değildir mesela. Bu yüzden yeni reklam filmiyle Fanta bu kategoriyi artık resmi olarak sahiplenmeye bile karar vermiştir. Gazoz da kola değildir mesela. Bu yüzden beyaz kola demeyiz. Gazoz gazozdur. Kategorinin liderleri de, Çamlıca, Sprite, Uludağ falandır. Bir marka bir kategoride lider olduğunda, kategoriye ismini verebildiği gibi insanların zihninde de o kategoride önce o konumlanır. Örneğin çay dediğimizde aklımıza Çaykur, Ofçay, Doğuş gelir.. Yeni bir marka çay kategorisine girmek isterse otomatik olarak Çaykur'un altında bir yerde konumlanacaktır. Ama örneğin 75'te Doğadan gelip çay değil, poşet çay diye bir kategori oluşturup orada konumlanırsa, o zaman olay değişir. Poşet çay kategorisinde Çaykur yoktur artık Doğadan vardır. Sonra diğer markalar o kategoriye girebilir ya da zaman içerisinde algıyı değiştirebilir. Lipton Poşet Çay gibi. İlk örneğe dönecek olursak Maylo bir markadır ama yine de bizim için o Maylo değil Selpak'tır. Mercedes ve Porsche ise gençliğinde bu arabaların hayalini kuran insanlar için elektrikli değildir. Sadece arabadır. Elektrikli olan Tesla'dır. Bu yüzden de bu kategorinin ismi sadece araba değildir, elektrikli arabadır. Şimdi sen hem lüks olup, hem lüks olduğun için pahalı olup hem de elektrikli olursan; O zaman sen araba kategorisinin lideri olmaktan çıkıp, elektrikli araba kategorisinin Tesla'dan sonra akla gelen bilmem kaçıncı markasına dönüşmüş olursun. Ya da elektrikli alacaksam bunu almam Tesla alırım hem daha ucuz kıyasının içine sokarsın kendini Tabii Türkiye'de vergi avantajı vs gibi sebeplerle bunlar değişse de işin özünde anlaştığımızı düşünüyorum. Dolayısıyla bu konumlanma meselesi, en azından şimdilik, Mercedes ve Porsche gibi markaların elektrikli araç satışlarında bekledikleri satışı yakalayamamalarına neden olmuş olabilir. Ha o bu şekil satar, şu şekil satar, onu da yüce rabbim bilir. Benim yorumlamam bu kadar, teşekkürler.